Het koninkrijk van God lijkt op een aardappel

Een aardappel is niet direct het meest spirituele product dat de schepping heeft voortgebracht. Druiven hebben uitstekende Bijbelse papieren. Maar de aardappel?

Katholieke knol
Toen de aardappel in de zestiende eeuw vanuit Zuid-Amerika (Peru) naar Europa kwam, had hij het dan ook niet gemakkelijk. Monniken hielpen bij de verspreiding, waardoor de aardappel na de Reformatie zelfs als een wat katholieke knol werd gewantrouwd. En protestanten zouden argwanend hebben gekeken naar voedsel dat nergens in de Bijbel voorkwam. Alsof Sola Scriptura betekende: wat niet in de Schrift staat, komt niet op tafel.
Ook de giftige bessen van de aardappelplant hielpen niet bepaald mee. 'Aan hun vruchten zul je hen herkennen', zegt Jezus immers. Het mag dus bijna een wonder heten dat de pieper uiteindelijk toch de Hollandse keuken heeft veroverd. Wat kan die aardappel ons leren over het koninkrijk van God?

Naar beneden
Het eerste wat de aardappel ons leert: zoek het niet te hoog. Een aardappel groeit naar beneden. Wij zoeken God meestal ergens boven. In de hemel, in het verhevene, in bijzondere ervaringen. Maar de beweging van het christelijk geloof gaat juist de andere kant op. God komt naar beneden. God wordt mens op aarde. Jezus loopt met zijn voeten in de modder en houdt van de grond en van het groen, van dieren en van mensen.
De aardappel is vertrouwd met die neerwaartse beweging. Wat wij uiteindelijk oogsten, groeit onder de grond, in het donker, onzichtbaar voor ons. Jezus sprak zelf graag zo over Gods koninkrijk: over zaad en akkers, vogels en bloemen, brood en wijn. Het koninkrijk van God lijkt op een aardappel. Je stopt een pootaardappel in de grond. Een tijdlang zie je weinig gebeuren. En dan komt er groen boven de grond. Maar het echte werk gebeurt onzichtbaar onder de oppervlakte. Er komen nieuwe aardappels: vijf, tien, soms wel vijftien.

Dampende piepers
En uiteindelijk worden ze gerooid. Niet om bewonderd te worden, maar om opgegeten te worden. Misschien is dat wel het belangrijkste wat de aardappel ons leert over het koninkrijk. Wat de aarde voortbrengt, is bedoeld om te delen. Een schaal dampende piepers midden op tafel. Stoelen eromheen. Mensen die aanschuiven.
Het koninkrijk van God? Het is dichterbij dan we denken. Soms ligt het gewoon op je bord.

(gebaseerd op een column van ds. Jos Douma, Emmeloord, 12 september 2026)

Ds. Cees Hendriks